November - Online

Online is van jou

Online zijn is leuk. Je appt met vrienden, kijkt TikToks, gamet, deelt foto’s, luistert muziek of ontdekt nieuwe dingen. Je kunt er lachen, leren, mensen ontmoeten en helemaal jezelf zijn.

Maar online gaat niet altijd alles goed. Niet alles wat je ziet is echt. Niet iedereen heeft goede bedoelingen. En iets wat je deelt, kan verder verspreid worden dan je denkt.

Blijf daarom zelf de baas over wat je ziet, doet en deelt.

Vertrouw op je gevoel

Voelt iets online raar, spannend of niet oké? Neem dat gevoel serieus. Je mag altijd stoppen, nee zeggen of iemand blokkeren.

Heb je iets gedaan waar je achteraf spijt van hebt? Ben je opgelicht, gepest, bedreigd of onder druk gezet? Schaam je niet. Je hoeft het niet eerst zelf op te lossen.

Praat met iemand die je vertrouwt. Bijvoorbeeld je ouder, docent, mentor of jongerenwerker.

Je hoeft online problemen nooit alleen op te lossen.

Zo blijf jij de baas online

Stop

Voelt iets niet goed of te mooi om waar te zijn? Stop even.

Denk

Waarom stuurt iemand dit? Wat wil diegene van jou?

Check

Is het account echt? Klopt het verhaal? Kun je het ergens controleren?

Kies

Jij bepaalt. Je hoeft geen foto te sturen, link te openen, afspraak te maken of klusje te doen.

Blokkeer en meld

Gaat iemand over je grens? Blokkeer diegene en meld het account als dat nodig is.

Bewaar

Word je bedreigd, gepest, opgelicht of onder druk gezet? Maak screenshots en verwijder gesprekken niet meteen.

Praat

Blijf er niet alleen mee zitten. Vraag hulp aan iemand die je vertrouwt.

Weet wat er online kan gebeuren

Let bijvoorbeeld op:

• 🔒 Privacy: denk na voordat je je locatie, foto's of persoonlijke gegevens deelt.
• 🔑 Accounts: gebruik sterke wachtwoorden en tweestapsverificatie.
• 💬 Cyberpesten: online pesten is ook pesten. Bewaar bewijs en zoek hulp.
• ❤️ Sexting: deel alleen iets als jij dat zelf wilt. Deel beelden van anderen nooit zonder toestemming.
• 📸 Sextortion: word je bedreigd met naaktbeelden? Betaal niet uit paniek. Bewaar bewijs en praat met iemand.
• 👤 Onbekenden online: niet iedereen is wie diegene zegt te zijn.
• 💸 Snel geld: wees voorzichtig als iemand je snel geld, een makkelijk klusje of een pakketje aanbiedt.
• 🎣 Scams: klik niet zomaar op links en vertrouw aanbiedingen die te mooi lijken om waar te zijn niet direct.
• 🤖 AI & nepnieuws: foto's, video's, stemmen en berichten kunnen nep of met AI gemaakt zijn.
• 📱 Influencers: vraag jezelf af waarom iemand iets deelt. Wil diegene informeren, beïnvloeden of iets verkopen?
• 🔄 Algoritmes: wat je kijkt en liket, bepaalt voor een deel wat je daarna te zien krijgt.
• 🎮 Gamen & gokken: let op hoeveel tijd én geld je eraan uitgeeft.
• 🧠 Hoe jij je voelt: online zie je vaak alleen de leukste momenten van anderen. Vergelijk dat niet steeds met je eigen leven.
• 💤 Balans: online zijn is leuk, maar tijd voor slaap, school, werk, sport en vrienden is ook belangrijk.