Zoek binnen Vitis Welzijn

Jongerenwerk zet elke maand een thema centraal. Het thema van deze maand heeft alles te maken met je alleen voelen.

In juli heb je al het één en ander voorbij zien komen over drugs en alcohol. We hebben je toen verteld wat de risico’s zijn en hoe je die kunt inperken (uiteraard is de enige optie om alle negatieve gevolgen te voorkomen om niks gebruiken). Wil je dit teruglezen, kijk dan op deze pagina.

Deze maand richten we ons op verslavingen en de risico’s hiervan. We hebben het dan overigens niet alleen over drugs of alcohol, je kunt namelijk ook verslaafd zijn aan dingen als seks, gokken, nieuwe technologieën (netflix of tiktok bijvoorbeeld) of eten.

Wanneer ben ik verslaafd?

Als jij vaak iets doet en daar heel gelukkig van wordt, betekent dat niet dat je meteen verslaafd bent. Er zijn aldus Jellinek 11 criteria vastgesteld, als je aan twee of drie voldoet, heb je een milde verslaving. Voldoe je aan vier of vijf criteria, dan spreek je van een gematigde verslaving. Bij zes of meer criteria is er sprake van een ernstige verslaving. De elf criteria kun je vinden op deze website: https://www.jellinek.nl/vraag-antwoord/wanneer-ben-je-verslaafd-aan-alcohol-of-drugs/

Je kan bijvoorbeeld verslaafd zijn als je niet meer uit jezelf kunt stoppen en daar basisbehoeften voor opoffert. Dus als je bijvoorbeeld minder slaapt omdat je aan één stuk door een serie kijkt of dat je je boodschappengeld uitgeeft om te gokken. Ook gebruik of speel of kijk je vaker en langer/meer dan je bedoeling was.

Waarom wordt de één wel verslaafd en de ander niet?

Niemand is hetzelfde, zo kun je net zo veel studeren als je vriend(in) en toch een lager cijfers halen, of net zo vaak sporten en toch minder snel zijn. Dit geldt ook voor verslavingen, zelfs als jullie hetzelfde doen, wil dat niet zeggen dat jullie allebei (niet) verslaafd raken.

Je kunt een erfelijke aanleg voor verslaving hebben, maar ook anders zaken spelen een rol. Denk aan je opvoeding, persoonlijkheid, gewoontes en je omgeving. Hieronder een aantal factoren die een rol spelen in verslavingsgevoeligheid:

Verslaving in de familie

Uit onderzoek blijkt dat je zo’n 40% tot 70% van de verslavingen voorkomen uit geërfde genen. Dat betekent niet dat jullie dezelfde verslaving hoeven te hebben, je vader kan verslaafd zijn aan alcohol, terwijl jij dezelfde patronen toepast op sporten.

Impulsiviteit en spontaan

Als je van jezelf erg impulsief en spontaan bent, dan is de kans groter dat je minder weerstand biedt tegen verslavend gedrag. Hoe minder je nadenkt als je ‘ja’ zegt tegen vrienden of langetermijngevolgen van je keuzes, hoe vaker het zal gebeuren en voor je het weet kun je niet minder zonder.

Psychische diagnose

Iets anders wat een rol kan spelen bij verslavingen is een psychische diagnose. Denk hierbij aan een dwangstoornis. Ook als je ADHD hebt, heb je meer kans op verslavingen omdat dat gelijke patronen heeft in je brein.

Een laag zelfbeeld of traumatische ervaring

Als je weinig zelfvertrouwen hebt en jezelf niet erg van waarde vindt, is de kans ook groter dat je een verslaving kan ontwikkelen. Vaak komt een verslaving voort uit het ontsnappen van het echte leven. Daarom is het verleidelijk om de werkelijkheid te ontsnappen met bijvoorbeeld games, alcohol of eten. Je kunt het echte leven ook willen ontsnappen om een traumatische ervaring te vergeten.

Sociale angst

Jongeren die zich eenzaam voelen en minder op hun gemak zijn in sociale situaties, blijken uit onderzoek ook meer verslavingsgevoelig. Als je vaak in je eentje ongemakkelijk staat te zijn op een evenement, trek je bijvoorbeeld misschien eerder naar social media of alcohol om dat ongemak minder te maken.

Herken jij je in een aantal van deze factoren, dan wil dat niet meteen zeggen dat jij meteen verslaafd raakt als je iets gebruikt!

Jongeren en verslavingen

Het Nederlands Jeugdinstituut heeft de volgende cijfers over jongeren die behandeld zijn wegens middelenmisbruik of verslaving. In 2015 zijn circa 8.500 jongeren onder de 25 jaar wegens middelenmisbruik of afhankelijkheid behandeld in een instelling voor verslavingszorg. Dit is circa 13 procent van alle personen die in behandeling zijn geweest bij verslavingszorg. Onder de jongeren is cannabis in de helft van de gevallen de hulpvraag.

 

 Verdeling primaire problematiek verslavingszorgAantal jongeren behandeld voor middelenmisbruik en verslaving

 

Online hulp:
Als het stoppen of minderen je tegenvalt, kun je alsnog hulp inschakelen. Er zijn verschillende vormen van hulp, van laagdrempelig naar meer intensief, net wat op dit moment bij jou past. Via internet kun je stap voor stap meer grip krijgen op je gebruik, of toewerken naar stoppen. Er zijn modules voor verschillende middelen. Je kunt deze programma’s thuis achter de computer volgen en blijft helemaal anoniem. Je meldt jezelf via de computer aan en doorloopt vervolgens een programma waarin je opdrachten en tips krijgt. Vaak krijg je via het programma een vaste hulpverlener toegewezen met wie je geregeld digitaal contact hebt.

Hieronder een overzicht met internetprogramma’s die je helpen te stoppen of te minderen:

Andere thema's
Uiteraard kun je ons ook nog altijd aanspreken voor je vragen over alle andere dingen die spelen in je leven: vrienden, thuissituatie, alcohol gebruik, werk, die leuke jongen uit je klas of juist die niet zo fijne ervaring. 

Kijk ook eens op IGTV voor kooksessies, Popcorn tijd, een online workout of vragen over geld. Mis je een onderwerp of thema? Neem dan contact op met één van de jongerenwerkers.

Alle themamaanden van 2022

Praat je via Instagram met ons mee over deze thema's? 

Januari Gezondheid
Februari Verkiezingen
Maart Financiën
April Werk & carrière
Mei Thuissituatie
Juni Liefde & seksualiteit
Juli Alcohol & drugs
Augustus Vrije tijd & talentontwikkeling
September Onderwijs
Oktober Eenzaamheid
November Verslavingsrisico's
December Jaarwisseling